Lutte contre les nuisibles et les maladies pour le lierre et les plantes grimpantes : pucerons, fourmis et plus encore

Herkenning en signalen

De eerste stap is alert zijn op tekenen van plagen op klimop en andere klimplanten. Let op gegolfde of verwrongen bladeren, verkleurde scheuten en een plakkerige of schimmelachtige laag op het blad. Honingdauw die op het blad achterblijft kan leiden tot roetdauw schimmel, wat de fotosynthese bemoeilijkt en de plant verzwakt. Bij klimop en vlinderstruik komen bladluizen, wollige schimmels en soms mieren die de plaag kunnen versterken, vooral in het voorjaar en de zomer wanneer de groei het meststoffen- en sapniveau hoog is.

Belangrijkste plagen en oorzaken

Bladluis op klimop

Bladluis op klimop is een veel voorkomende plaag. Ze zuigen sap uit jonge scheuten en bladvormen, waardoor bladeren vervormen, scheuten kunnen stagneren en de groei van de plant breed wordt beperkt. Verschillende soorten bladluizen kunnen op klimop voorkomen, wat vaak leidt tot een zoete honingdauwlaag op het blad en een oppervlakkige roetdauw schimmel.

• Symptomen: verwrongen bladeren, verkorte knoppen, plakkerige bladeren en een glanzende honingdauwlaag.
• Gevolgen: verminderde groei, ziekten door virusoverdracht en verminderde fotosynthese.
• Preventie: regelmatige inspectie, gezonde groei bevorderen door juiste voeding en vochtigheid, en opsporen van kolonies in de vroege stadia.

Mieren en bladluis

Mieren en bladluizen vormen vaak een schadelijk duo. Mieren verzamelen honingdauw die bladluizen afscheiden en beschermen de bladluis tegen natuurlijke vijanden zoals lieveheerstbeestjes en gaasvliegen. Dit mutualistische mechanisme kan larven en natuurlijke plaagbestrijders verzwakken, waardoor de plaag sneller groeit dan normaal.

• zichtbare mierennesten of activiteit rondom de plant, plakkerig blad en snelle toename van bladluizen.
• persistente stress, groeivertraging en hoger risico op virale infecties.
• bestrijd bladluizen om de drijfveren van de mieren te verminderen; het aanpakken van mieren kan bestaan uit fysieke barrières en honingdauw-verwijdering.

Klimop wordt zwart: oorzaken en aanpak

Zwarte verkleuring op klimop komt vaak door roetdauwschimmel, die ontstaat door honingdauw van bladluizen of andere sapeters. Deze schimmel vormt een zwarte, vlezige laag op bladeren en stengels en hindert de ademhaling van de plant.

• aanhoudende plaagdruk van bladluizen of andere sap-dragers die honingdauw afscheiden.
• verkleuring, verminderde fotosynthese en verzwakte plantgroei.
• bestrijd de onderliggende plaag zoals bladluizen, was de plant af met water om honingdauw te verwijderen, en voer indien nodig een milde zeepoplossing of neemolie toe.

Zwarte beestjes op vlinderstruik

Vlinderstruik kan eveneens getroffen worden door bladluizen en schildluizen. Zwarte plaagvorming kan wijzen op roetdauw door honingdauw en/of schimmelgroei. Bladluizen op Buddleja (vlinderstruik) kunnen de gewasopbrengst en de bloei verminderen, vooral bij jonge planten die extra aandacht nodig hebben.

• kleine zwarte of donkere insecten, vaak samen met plakkerige honingdauw en soms een zwarte schimmel op de bladeren.
• tijdige bestrijding van bladluizen, bevordering van natuurlijke vijanden, en regelmatige snoei van aangevreten takken voor ventilatie.

Diagnostiek en monitoring

Een vroege diagnose verhoogt de kans op succesvolle bestrijding. Controleer wekelijks de onderkant van de bladeren, vooral bij jonge scheuten en in vochtige periodes. Let op honingdauw, lilachige sappen, en tekenen van mierenactiviteit rondom de plant. Gebruik een vergrootglas voor nauwkeurige inspectie en overweeg het plaatsen van kleefstrips rond potten om populaties van vliegende of kruipende insecten in kaart te brengen.

Behandeling en preventie

De beste aanpak is een combinatie van preventie en zachte bestrijding, zodat de balans in jouw tuin behouden blijft en nuttige insecten nauwelijks worden aangetast.

• zorg voor een gezonde groei met evenwichtige bemesting, geef regelmatig water maar voorkom wateroverlast, snoei geïnfecteerde delen tijdig en ruim afgevallen blad op.
• versterk de populatie van natuurlijke vijanden zoals lieveheersbeestjes, gaasvliegen en larven die bladluizen als voedselbron gebruiken. Plaats indien mogelijk bijenkorrels of nestkasten in de buurt om biodiversiteit te stimuleren.
• verwijder grote kolonies bladluizen met een zachte twitterreiniging en spoel de plant af met een fijne waterstraal om luizen te verwijderen zonder de plant te beschadigen.
• neemolie of insecticidenzeep kunnen effectief zijn tegen bladluizen en schildluizen. Neemolie werkt door de ademhaling van de insecten te verstikken; volg altijd de aanwijzingen op de verpakking en pas toe als planten geen stress vertonen.
• kies gerichte producten die bladluizen rechtstreeks aanpakken en minimale impact hebben op nuttige insecten. Vermijd breedwerkende pesticiden die bestuivers en natuurlijke vijanden kunnen schaden.

Specifieke tips voor vlinderstruik

Zwarte plaagvorming op vlinderstruik kan het gevolg zijn van bladluizen en soms schildluizen. Voor Buddleja geldt vergelijkbare aanpak: inspecteer regelmatig, verwijder zware kolonoies handmatig en gebruik milde bestrijdingsmiddelen zoals zeepoplossing of neemolie. Houd de planten ruim verspreid zodat er voldoende ventilatie is en schimmelvorming beperkt blijft.

Vervolgens help je de planten weer op krachten te komen door een gebalanceerde voeding en een zorgvuldige aanpak van plagen. Zo houd je klimop en andere klimplanten gezond en mooi gedurende meerdere seizoenen.

Met regelmatige inspectie en tijdige interventie behoud je gezonde klimplanten en geniet je langer van bloei en groei.